Lập trình 22/09/2026 9 phút

Tổng kết sê-ri vận hành PostgreSQL đo thật: runbook bốn mục rút từ mười một phần, tám con số sức khoẻ phải theo dõi, và một bó truy vấn chạy trên chính cụm vừa đi qua năm timeline và 39 GB WAL chỉ ra ngay ba việc cần làm

Phần cuối gom mười một phần thành một runbook: sao lưu hỏi khôi phục về khi nào, sao chép nhớ slot giữ WAL bằng đĩa primary, sức khoẻ theo dõi tám con số, thay đổi schema tính bằng thời gian khoá. Bó mười truy vấn chạy trên cụm lúc kết thúc: archiver 319 segment 0 lỗi, lag 0 byte, slot active, age 0,6% ngưỡng wraparound, nhưng 77% checkpoint bị ép bởi max_wal_size, backend tự ghi 1,5 triệu buffer so với 48.000 của checkpointer, bảng 3 triệu dòng chưa được autovacuum lần nào với 93.000 dead tuple, và replica báo 268 giây kể từ giao dịch cuối trong khi lag thật bằng 0.

Lập trình 22/09/2026 7 phút

Error model của gRPC: status code chuẩn và details có cấu trúc thay cho chuỗi lỗi mơ hồ

Trả về error là một chuỗi text thì client phải đoán xem có nên retry không, lỗi do input hay do server. gRPC có bộ status code chuẩn giải quyết điều đó. Bài này chạy thật: server trả InvalidArgument kèm details có cấu trúc (field nào sai), NotFound, và OK; client đọc code để quyết định tự động — retry với Unavailable, bỏ với InvalidArgument. Code là ngôn ngữ chung máy hiểu, hơn hẳn một dòng text.

Lập trình 22/09/2026 6 phút

Unicode trong regex: vì sao \w cắt cụt chữ tiếng Việt và 'à' đôi khi không khớp

Regex và tiếng Việt là mỏ bug ít người lường trước. Bài này đo thật: python \w bắt 'chào' nguyên vẹn nhưng [a-zA-Z] cắt thành 'ch','o'; Go \w lại chỉ ASCII nên phải dùng \p{L}. Chữ 'à' có hai cách mã hóa (NFC 1 codepoint, NFD 2 codepoint) trông giống hệt mà regex khớp khác nhau. Và . khớp 1 rune chứ không phải 1 byte. Cách xử lý cho đúng.

Lập trình 22/09/2026 11 phút

Secret trong tiến trình đo thật: os.Unsetenv không xoá được /proc/pid/environ nhưng chặn được tiến trình con, log %+v và docker inspect lộ nguyên văn, core dump 118 MB giữ mọi bản sao trừ []byte đã zero, 0400 và tmpfs không cản root

Một binary Go cầm secret qua env, file 0400, tmpfs và argv, chạy hai chế độ rồi đi tìm nó ở chín chỗ. Log %+v in nguyên mật khẩu, kiểu Redacted in [REDACTED]. /proc/pid/environ vẫn giữ ENV_SECRET sau os.Unsetenv, nhưng tiến trình con không còn thấy. Quét /proc/pid/mem: 5 bản sao ở chế độ xấu, 2 ở chế độ tốt. Core dump 118 MB chứa env, mount, argv và bản file cũ nếu không zero, 0 nếu đã zero; ulimit -c 0 thì không có core. uid 65534 bị từ chối đọc file 0400, root đọc bình thường. docker inspect và docker top từ host lộ -e và argv. Watcher mtime tải lại secret sau 400 đến 467 ms, SIGHUP tức thì.

Lập trình 22/09/2026 6 phút

Rate limiting với Redis: fixed window, sliding window và token bucket — ba thuật toán, ba mức mượt

Giới hạn số request để chống lạm dụng là bài toán backend kinh điển, và Redis là công cụ lý tưởng nhờ các thao tác nguyên tử. Bài này đo thật trong redis-lab ba thuật toán: fixed window (INCR+EXPIRE, đơn giản nhưng burst ở ranh giới), sliding window (sorted set theo timestamp, mượt hơn, không burst), và token bucket (cho phép burst có kiểm soát). Với limit 5, cả hai đều cho 5 request qua và chặn request 6-7 — nhưng khác nhau ở độ chính xác quanh ranh giới cửa sổ.

Lập trình 22/09/2026 9 phút

Cache-aside: mẫu cache phổ biến nhất, đo thật hit ratio leo từ 37,6% lên 95%

Cache-aside là mẫu cache gần như mọi hệ thống đều dùng: đọc cache trước, miss thì lấy từ database rồi điền vào. Bài này dựng nó bằng Go + Redis + PostgreSQL và đo thật: 20.000 request trên tập 1.000 sản phẩm, hit ratio leo từ 37,6% (mốc 1.000 request) lên 95%, và số truy vấn database đứng yên ở 1.000 — tiết kiệm 95% lượt chạm DB. Nói thẳng: query có index nên MISS chỉ chậm hơn HIT khoảng 4 lần, cái thắng lớn không nằm ở độ trễ một request. Kèm đo lỗi xuyên thủng cache: 200 id không tồn tại khiến 5.000/5.000 request đều chạm database.