REST + JSON có mặt khắp nơi và dễ đọc — vậy vì sao nhiều hệ chuyển sang gRPC cho giao tiếp nội bộ? Bài này đo thật: cùng một Order, protobuf chỉ 26 byte so với JSON 70 byte (gọn hơn 63%), và một unary gRPC call đạt gần 14.000 call/s với 0,072 ms/call. Giải thích vì sao protobuf nhỏ thế, gRPC nhanh thế, và cái giá phải trả: cần .proto, codegen, và byte nhị phân không đọc được bằng mắt.
Bài trước đo được protobuf gọn hơn JSON 63% nhưng chưa nói vì sao. Bài này mổ xẻ từng byte: serialize {id:1001, name:abc, big:7} ra 11 byte rồi giải mã thủ công — 08 là tag field 1, e907 là varint 1001, a001 là tag field 20 tốn 2 byte. Đo thật varint co giãn theo giá trị (id 5 tốn 2 byte, id 10 tỷ tốn 6 byte), và vì sao wire chỉ chứa số field nên đổi tên không phá nhưng đổi field number thì phá.
Mười một phần qua ta mổ xẻ gRPC bằng demo đo thật. Bài cuối ghép lại: một service capstone gộp interceptor, deadline và error model cùng chạy; bảng tổng hợp mọi con số đo thật xuyên 12 bài (protobuf 26 vs JSON 70 byte, deadline huỷ 101ms, round_robin 100/101/99...); và khung quyết định gRPC vs REST — gRPC không tốt hơn, nó đánh đổi khác, hợp bài toán khác.